मुंबई, ९ नोव्हेंबर २०२१ : आता २५ फेब्रुवारी २०२१२ पासून शेअर बाजारात खरेदी-विक्रीचा नवा नियम लागू होणार आहे. या तारखेनंतर, (T+1) फॉर्म्युला शेअर बाजारात खरेदी-विक्रीचे निराकरण करण्यासाठी तयार केला जाईल. या अंतर्गत, ज्या दिवशी तुम्ही शेअर्स विकाल, दुसऱ्या दिवशी तुमच्या खात्यात पैसे जमा होतील.
T+1 सेटलमेंट सायकल: वास्तविक, पूर्वी ही व्यवस्था १ जानेवारी २०२२ पासून लागू करण्याची योजना होती, परंतु आता बाजार नियामक SEBI ने त्याची अंतिम मुदत वाढवली आहे. आणि ही प्रणाली २५ फेब्रुवारी २०२२ पासून लागू केली जाईल. सध्या, देशांतर्गत स्टॉक एक्स्चेंजमध्ये व्यवहार पूर्ण होण्यासाठी ट्रेडिंग दिवसानंतर दोन व्यावसायिक दिवस (T+2) लागतात. बाजारात खरेदी-विक्री वाढवणे हा या प्रणालीचा उद्देश आहे.
T+1 सेटलमेंटचे फायदे:
T+1 सेटलमेंट प्रणाली लागू झाल्याने गुंतवणूकदार, व्यापाऱ्यांना मोठा दिलासा मिळेल. याचे कारण असे की जर आज कोणी शेअर्स खरेदी केले तर दुसऱ्या दिवशी म्हणजे एक दिवसानंतर शेअर्स त्याच्या डिमॅट खात्यात पोहोचतील. त्याचप्रमाणे आज कोणी शेअर्स विकले तर उद्या त्याच्या खात्यात पैसे पोहोचतील.
अशा वेगवान सेटलमेंट सायकलमुळे शेअर ट्रेडिंगचे प्रमाण वाढेल, कारण लोकांना त्वरित पैसे मिळतील ज्यामुळे ते नवीन शेअर्समध्ये गुंतवणूक करू शकतील. यामुळे जलद सेटलमेंट होईल आणि एक्सचेंजेसची कार्यक्षमता वाढेल.
सेटलमेंट सायकल म्हणजे काय:
शेअर बाजारातील व्यवहारांची व्यवस्था ही बँक किंवा इतर ठिकाणच्या व्यवहारांपेक्षा वेगळी असते. बँक किंवा इतर पेमेंट सिस्टममधून हस्तांतरण किंवा व्यवहार होताच पैसे तुमच्या खात्यात पोहोचतात. पण शेअर बाजारात असे होत नाही. सध्या शेअर बाजार T+2 सेटलमेंट सायकलवर काम करतो.
याचा अर्थ असा की, जर तुम्ही आज शेअर खरेदी केला, तर तो शेअर तुमच्या डीमॅट खात्यात ट्रेड डे ‘T’ दिवसाच्या तिसऱ्या दिवशी म्हणजेच T+2 नंतर दोन दिवसांनी पोहोचतो. त्याचप्रमाणे, जर तुम्ही शेअर विकलात तर तिसर्या दिवशी त्याचे पैसे खात्यात पोहोचतात. याला सेटलमेंट किंवा सेटलमेंट सायकल म्हणतात.
न्यूज अनकट प्रतिनिधी : ईश्वर वाघमारे
